'de' bağlacının ve hal eki 'de'nin cümle içinde

‘-de’ ve ‘de’

Pratik yöntem: Cümlede geçen ‘de’yi kaldırdığınızda anlam bozuluyorsa (hal eki) bitişik, bozulmuyorsa (bağlaç) ayrı yazılır. Yerine ‘dahi’ konulabiliyorsa bağlaçtır ve ayrı olmalıdır.

‘Hem… hem de…’, ‘ya… ya da…’ vb. durumlarda bağlaç olduğundan ayrı yazılır.

 

Yanlış

1) Son günler de kamuoyunu meşgul eden içki tüketimi hem yol açtığı trafik kazaları hemde aileler de çözülmelere neden olduğu için sürekli gündem de kalıyor.

2) Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, biranında birçok içiciyi alkolik olmaya kadar götürebildiğini ifade ediyor.

3) Geçmiş te sosyal içicilere daha sıklıkla rastlanırken günümüz de gençlerin alkol kullanımını dengeleyememesi birçok problemide beraberin de getiriyor.

4) Birçok madde bağımlılığın da olduğu gibi alkolde insana anlık zevkler veriyor. Kolay ve anın da elde edilen bu zevkler kişi de geçici olarak bir rahatlama sağlasada sonun da çok büyük hasarlara neden oluyor.

5) Dünya Sağlık Örgütü'nün verilerine göre alkol sebebiyle Avrupa da her yıl 600 kişi hayatını kaybediyor.

6) Ümraniye Cezaevi Vaizi Mehmet Zeki Kurun, "800 mahkûmun 680'i oruç tutuyor, bunlarında yüzde 80'i 5 vakit namaz kılıyor ve Kur'an öğrenmeye çalışıyor." bilgisini veriyor.

7) Vaizler, cezaevin de tanınmış isimlerlede karşılaşıyor.

8) 30 Kasım da yapılan ihaleye 40 civarındaki firma Enerji Kurulu'ndan yeterlilik belgesi alırken bu firmaların bazıları ihale şartnamesin de yer alan satıcı ülke-şirket onay belgesi olmadığı için ihaleye katılamamış veya katılanların teklifleri geçersiz sayılmıştı. Bunuda saklamıyoruz.

 9) Birde ‘burayı alamadık’ diyenlerin, kendilerinin hangi teklifleri sunduklarını açıklamaları gerekir.

10) Tuğrul Erkin, hacim-miktar devrinde BOTAŞ'ın ithalatçı olarak pazar da yer alacağını ve Hazine garantilerininde süreceğini söyledi.

11) Türkiye de pek çok kişiyi zengin etmiş bir karaborsa oyunudur bu.

12) 3 lot ta 750 milyon metreküp ediyor.

 

Doğru

1) Son günlerde kamuoyunu meşgul eden içki tüketimi hem yol açtığı trafik kazaları hem de ailelerde çözülmelere neden olduğu için sürekli gündemde kalıyor.

2) Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, biranın da birçok içiciyi alkolik olmaya kadar götürebildiğini ifade ediyor.

3) Geçmişte sosyal içicilere daha sıklıkla rastlanırken günümüzde gençlerin alkol kullanımını dengeleyememesi birçok problemi de beraberinde getiriyor.

4) Birçok madde bağımlılığında olduğu gibi alkol de insana anlık zevkler veriyor. Kolay ve anında elde edilen bu zevkler kişide geçici olarak bir rahatlama sağlasa da sonunda çok büyük hasarlara neden oluyor.

5) Dünya Sağlık Örgütü'nün verilerine göre alkol sebebiyle Avrupa'da her yıl 600 kişi hayatını kaybediyor.

6) Ümraniye Cezaevi Vaizi Mehmet Zeki Kurun, "800 mahkûmun 680'i oruç tutuyor, bunların da yüzde 80'i 5 vakit namaz kılıyor ve Kur'an öğrenmeye çalışıyor." bilgisini veriyor.

7) Vaizler, cezaevinde tanınmış isimlerle de karşılaşıyor.

8) 30 Kasım’da yapılan ihaleye 40 civarındaki firma Enerji Kurulu'ndan yeterlilik belgesi alırken bu firmaların bazıları ihale şartnamesinde yer alan satıcı ülke-şirket onay belgesi olmadığı için ihaleye katılamamış veya katılanların teklifleri geçersiz sayılmıştı. Bunu da saklamıyoruz.

 9) Bir de ‘burayı alamadık’ diyenlerin, kendilerinin hangi teklifleri sunduklarını açıklamaları gerekir.

10) Tuğrul Erkin, hacim-miktar devrinde BOTAŞ'ın ithalatçı olarak pazarda yer alacağını ve Hazine garantilerinin de süreceğini söyledi.

11) Türkiye'de pek çok kişiyi zengin etmiş bir karaborsa oyunudur bu.

12) 3 lot da 750 milyon metreküp ediyor.

NOT: Rakamlardan sonra gelen ‘de’ler için de fıstıı şahap kuralı geçerlidir. 2005’de değil, 2005’te olmalıdır.

Yorum Yaz